•Η Επιτροπή πρότεινε την προσχώρηση της ΕΕ το 2016, αλλά η κύρωση καθυστέρησε λόγω της άρνησης ορισμένων χωρών
•Το Δικαστήριο της ΕΕ επιβεβαίωσε το 2021 ότι η ΕΕ μπορεί να κυρώσει τη Σύμβαση με ειδική πλειοψηφία
•Η προσχώρηση της ΕΕ στη Σύμβαση δεν απαλλάσσει τα έξι κράτη μέλη που δεν το έχουν κάνει από την κύρωσή της
•Μία στις τρεις γυναίκες στην ΕΕ έχει υποστεί σωματική βία, σεξουαλική βία, ή και τις δύο μορφές βίας
Το ΕΚ ψήφισε υπέρ της κύρωσης από την ΕΕ της Σύμβασης για την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών, ολοκληρώνοντας τον νομοθετικό του ρόλο του στη διαδικασία.
Έξι χρόνια μετά την υπογραφή της Σύμβασης (της πρώτης νομικά δεσμευτικής διεθνούς πράξης για την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας) και παρά τα πολλαπλά καλέσματα του Κοινοβουλίου να ολοκληρωθεί η διαδικασία, η ΕΕ εξακολουθεί να μην την έχει κυρώσει λόγω της άρνησης ορισμένων κρατών μελών. Ωστόσο, η γνωμοδότηση του Δικαστηρίου της ΕΕ της 6ης Οκτωβρίου 2021 επιβεβαίωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να επικυρώσει τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, χωρίς να έχει τη σύμφωνη γνώμη όλων των κρατών μελών.
Το Δικαστήριο διαπίστωσε ότι το κατάλληλο πεδίο εφαρμογής των κανόνων της Σύμβασης μετά την ολοκλήρωση της προσχώρησης της ΕΕ είναι το άσυλο και η δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις από τη μία, και οι υποχρεώσεις των θεσμικών οργάνων της ΕΕ και της δημόσιας διοίκησης από την άλλη. Στη βάση αυτή, την Τετάρτη οι ευρωβουλευτές συναίνεσαν στην κύρωση της Σύμβασης σε δύο ξεχωριστές ψηφοφορίες: σχετικά με τα θεσμικά όργανα και τη δημόσια διοίκηση της Ένωσης με 472 ψήφους υπέρ, 62 κατά και 73 αποχές, και όσον αφορά τη δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις, το άσυλο και τη μη επαναπροώθηση, με 464 ψήφους υπέρ, 81 κατά και 45 αποχές.
Η προσχώρηση της ΕΕ στη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης δεν απαλλάσσει τα κράτη μέλη από την κύρωσή της, έχουν επανειλημμένα δηλώσει οι ευρωβουλευτές, προτρέποντας τις έξι χώρες που δεν το έχουν κάνει (Βουλγαρία, Τσεχία, Ουγγαρία, Λετονία, Λιθουανία και Σλοβακία) να κυρώσουν τη Σύμβαση χωρίς καθυστέρηση, ώστε να οι γυναίκες να έχουν την πλήρη νομική κάλυψη που παρέχει η Σύμβαση.
Δηλώσεις
Ο Łukasz Kohut (Σοσιαλιστές, Πολωνία) επικεφαλής ευρωβουλευτής εκ μέρους της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων, δήλωσε: «Η έμφυλη βία είναι το μεγαλύτερο ανεπίλυτο καθημερινό πρόβλημα στην Ευρώπη. Μία στις τρεις γυναίκες στην ΕΕ έχει υποστεί σωματική και/ή σεξουαλική βία – περίπου 62 εκατομμύρια γυναίκες. Φτάνει πια! Η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης αναγνωρίζεται ως το πιο αποτελεσματικό εργαλείο για την καταπολέμηση της έμφυλης βίας, καθώς επιβάλλει συγκεκριμένες υποχρεώσεις. Μια ευρωπαϊκή «ομπρέλα» για την καταπολέμηση της βίας θα προστατεύσει τις γυναίκες και τα κορίτσια στην Ευρώπη, μέσω της προσχώρησης της ΕΕ στη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης!»
H Arba Kokalari (ΕΛΚ, Σουηδία) επικεφαλής ευρωβουλευτής εκ μέρους της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων, δήλωσε: «Είναι καιρός η ΕΕ να κυρώσει τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης. Η ΕΕ πρέπει να κάνει τα λόγια της πράξη και να σταματήσει η έμφυλη βία, να προστατεύσει τα θύματα και να τιμωρήσει τους δράστες. Χαίρομαι πολύ που η ΕΕ λαμβάνει επιτέλους τα αναγκαία μέτρα για την ασφάλεια και τις θεμελιώδεις ελευθερίες των γυναικών στην Ευρώπη. Μετά από σχεδόν δέκα χρόνια πίεσης από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τώρα η επικύρωση της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης θα ενισχύσει τα πρότυπα για την καταπολέμηση και την πρόληψη της έμφυλης βίας.»
Επόμενα βήματα
Το Συμβούλιο μπορεί τώρα να ολοκληρώσει την προσχώρηση της ΕΕ στη Σύμβαση.
Σχετικές πληροφορίες
Η Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών («Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης») είναι το πρώτο διεθνές κείμενο που ορίζει νομικά τη βία κατά των γυναικών και θεσπίζει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο νομικών και πολιτικών μέτρων για την πρόληψη της βίας αυτής, την υποστήριξη των θυμάτων και την τιμωρία των δραστών.
Τον Οκτώβριο του 2015, η Επιτροπή ενέκρινε χάρτη πορείας, ο οποίος κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η προσχώρηση της ΕΕ στη σύμβαση θα δημιουργήσει ένα συνεκτικό πλαίσιο σε επίπεδο ΕΕ για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών, θα βελτιώσει την πρόληψη για όλες τις γυναίκες και θα παράσχει καλύτερη προστασία και στήριξη στις γυναίκες και τα παιδιά που πέφτουν θύματα βίας και σε συγκεκριμένες ομάδες γυναικών.