Λαγοκέφαλοι, νομοθεσία και τουρκικές παραβιάσεις: Η ωμή πραγματικότητα της αλιείας στο Αιγαίο από τον Μαν. Κουλλιά
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΕΙΡΗΝΗ ΧΑΛΚΙΤΗ
Μια ιδιαίτερα ουσιαστική και αποκαλυπτική συζήτηση είχαμε με τον Πρόεδρο του Συλλόγου Παράκτιας Αλιείας «Παναγία Υπαπαντή», Μανώλη Κουλλιά, ο οποίος με λόγο καθαρό και εμπειρία δεκαετιών περιέγραψε τα προβλήματα και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι αλιείς της Καλύμνου και γενικότερα του Νοτίου Αιγαίου.
Το μέτωπο των λαγοκέφαλων και η επικήρυξη
Ο κ. Κουλιάς ξεκίνησε από το μείζον θέμα των λαγοκέφαλων, ενός είδους που τα τελευταία χρόνια έχει πολλαπλασιαστεί επικίνδυνα, καταστρέφοντας σχεδόν όλα τα μαλάκια της περιοχής, όπως χταπόδι, καλαμάρι και σουπιά.
Όπως εξήγησε, χρειάστηκαν επίμονες προσπάθειες από τον κλάδο ώστε η κυβέρνηση να προχωρήσει τελικά στην επικήρυξη του λαγοκέφαλου. Αν και αρχικά υπήρξε σκέψη για αξιοποίησή του στη φαρμακευτική, κάτι τέτοιο ήταν ανέφικτο, καθώς δεν υπάρχουν έτοιμες και πιστοποιημένες υποδομές.
Με την απόφαση αυτή, οι αλιείς θα αποζημιώνονται ανά κιλό λαγοκέφαλου που αλιεύουν. Παρότι υπάρχει καθυστέρηση λόγω διαδικασιών από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, ο Πρόεδρος εκτιμά ότι μέχρι το καλοκαίρι το ζήτημα θα έχει λυθεί οριστικά.
Η συζήτηση για το άνοιγμα της θαλάσσιας λεκάνης Καλύμνου – Κω
Με αφορμή το πρόβλημα των λαγοκέφαλων, θέσαμε στον κ. Κουλλιά το αίτημα να ανοίξει η λεκάνη μεταξύ Καλύμνου και Κω ώστε να επιτραπεί το ψάρεμα από όλα τα σκάφη. Η απάντησή του ήταν ξεκάθαρη: «Αυτό δεν πρέπει να γίνει.»
Όπως εξήγησε, το κλείσιμο της λεκάνης με Προεδρικό Διάταγμα προστατεύει τον βυθό και το θαλάσσιο περιβάλλον από τη δράση σκαφών της μέσης αλιείας, όπως τράτες και ανεμότρατες, οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν ανεπανόρθωτες ζημιές.
Παράλληλα, η προστασία αυτή στηρίζει περίπου 300 παράκτια σκάφη που αποτελούν τον πυρήνα της τοπικής αλιευτικής οικονομίας. Ακόμη, το άνοιγμα της περιοχής δεν θα βοηθούσε στη μείωση των λαγοκέφαλων, καθώς η μέση αλιεία δεν μπορεί να στοχεύσει επιλεκτικά το συγκεκριμένο είδος.
Τα μεγάλα πελαγικά είδη και η προβληματική ευρωπαϊκή νομοθεσία
Ένα ακόμη κρίσιμο ζήτημα αφορά τα μεγάλα πελαγικά είδη, τον ξιφία κυρίως και τον τόνο ο οποίος λόγω ποσόστωσης ψαρεύεται μικρές περιόδους. Ο Πρόεδρος εξέφρασε την έντονη ανησυχία του για τη νέα ευρωπαϊκή νομοθεσία που επιτρέπει την αλιεία του ξιφία μέχρι τα τέλη Δεκεμβρίου.
Όπως τόνισε, στο Αιγαίο τα νερά παραμένουν ζεστά μέχρι αργά, με αποτέλεσμα η αναπαραγωγή του ξιφία να ξεκινά πολύ αργότερα σε σχέση με άλλες περιοχές. Παλαιότερα, οι αλιείς σταματούσαν το ψάρεμα στα τέλη Σεπτεμβρίου, προστατεύοντας φυσικά το είδος.
Η αλλαγή αυτή έχει ήδη επιφέρει σημαντική μείωση της παραγωγής, ενώ αρκετά σκάφη που εξειδικεύονται στα πελαγικά είδη αντιμετωπίζουν πλέον ζήτημα βιωσιμότητας.
Υπολογιστές στα καΐκια: ένα μέτρο εκτός πραγματικότητας
Ο κ. Κουλλιάς αναφέρθηκε επίσης στις υποχρεώσεις ψηφιακής καταγραφής μέσω εγκατάστασης και εκτύπωσης δεδομένων επάνω στα ψαροκάικα. Όπως είπε, πρόκειται για ένα μέτρο πρακτικά ανεφάρμοστο για τις μικρές παράκτιες μονάδες, το οποίο ταλαιπωρεί τον κλάδο και βρίσκεται σε διαδικασία επαναδιαπραγμάτευσης.
Το μεγάλο πρόβλημα: η παράνομη τουρκική αλιεία
Το πιο σοβαρό και ανησυχητικό μέρος της συζήτησης αφορούσε την παράνομη αλιεία τουρκικών αλιευτικών σκαφών στις θαλάσσιες περιοχές των Δωδεκανήσων κυρίως.
Σύμφωνα με τον Πρόεδρο, τα τουρκικά σκάφη εκμεταλλεύονται τις περιόδους που τα ελληνικά σκάφη της μέσης αλιείας σταματούν για να «ξεκουραστεί» η θάλασσα και ψαρεύουν, παραβιάζουν κατάφωρα ευρωπαϊκές νομοθεσίες- συμπεριλαμβανομένων κανόνων όπως το 1,5 μίλι και έχουν φθάσει μέχρι Καλόλιμνο-, ενώ δεν λείπουν περιπτώσεις παρενοχλήσεων, ακόμη και προσπαθειών να αφαιρέσουν εργαλεία από Έλληνες ψαράδες.
Το Λιμενικό γνωρίζει τις καταγγελίες και παρεμβαίνει, ωστόσο το ζήτημα έχει πλέον λάβει διαστάσεις που επηρεάζουν όχι μόνο την τοπική οικονομία αλλά και την ασφάλεια των ελληνικών αλιευτικών πληρωμάτων και η κυβέρνηση πρέπει να λάβει τα μέτρα της απέναντι σε αυτές τις προκλήσεις.
Ολοκληρώνοντας, ο κ. Κουλιάς υπογράμμισε ότι οι παράκτιοι αλιείς της Καλύμνου παλεύουν καθημερινά με αντίξοες συνθήκες, από τα εισβολικά είδη μέχρι τη γραφειοκρατία και τις γεωπολιτικές προκλήσεις. Παρά τα προβλήματα, συνεχίζουν με αξιοπρέπεια, διατηρώντας ζωντανή μια παράδοση δεκαετιών που αποτελεί στήριγμα της τοπικής κοινωνίας.
BINTEO