Δήλωση προέδρου ΕΒΕΠ Βασίλη Κορκίδη για την ανακοίνωση των κυβερνητικών μέτρων
Τα μέτρα προστασίας της ελληνικής αγοράς, πού ανακοινώθηκαν από τη Κυβέρνηση είναι μια πρώτη αντίδραση για τις αλυσιδωτές αυξήσεις και την αναχαίτιση της κερδοσκοπίας. Οι αυξομειώσεις της ανόδου των διεθνών τιμών του πετρελαίου και φυσικού αερίου τροφοδοτεί εκτός από αβεβαιότητα και ένα νέο κύμα πληθωρισμού, που θα αρχίσει σύντομα να πιέζει ακόμα περισσότερο νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Απέναντι σε αυτή την δυσάρεστη πραγματικότητα, η Πολιτεία καλώς παρενέβη για να προστατεύσει την οικονομία και τους πολίτες της από τις πρώτες επιπτώσεις του πολέμου στη Μ. Ανατολή. Η διάρκεια και η ένταση της κρίσης πράγματι αποτελούν τους βασικούς παράγοντες που κρίνουν πως, πότε και ποια μέτρα πρέπει να εφαρμοστούν έγκαιρα για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Άρα, από την “εργαλειοθήκη” των μέτρων του 2022 βλέπουμε να ενεργοποιείται μόνο η επιβολή πλαφόν για το επόμενο τρίμηνο έως 30/6/26, ως μια “πυροσβεστική”παρέμβαση χωρίς δημοσιονομικό κόστος.
Η επιβολή πλαφόν στα καύσιμα με περιθώρια κέρδους 5 και 12 λεπτά αντίστοιχα, καθώς και σε βασικά προϊόντα στα σούπερ μάρκετ, σύμφωνα με το μ.ο. του μεικτού περιθωρίου του 2025 αποτελεί μια πρώτη γραμμή άμυνας απέναντι σε αδικαιολόγητες ανατιμήσεις και φαινόμενα αισχροκέρδειας. Στόχος των μέτρων είναι να συγκρατηθούν οι τιμές σε βασικά αγαθά, να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία της αγοράς και να μην μειωθεί περαιτέρω η αγοραστική δύναμη των πολιτών σε μια περίοδο έντονων οικονομικών πιέσεων.
Τα λελογισμένα και σταθμισμένα “πλαφόν” στα περιθώρια μεικτού κέρδους σε καύσιμα και τρόφιμα μπορούν να λειτουργήσουν όπως στο παρελθόν, ως μέτρο εφησυχασμού και όχι ανακούφισης. Ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσεις, τα μέτρα είναι αποτελεσματικά, μόνο όταν συνοδεύονται από αυστηρούς ελέγχους στις χονδρεμπορικές πηγές και πριν τη διασπορά των αυξήσεων στην αγορά λιανικής και τον τελικό καταναλωτή.
Οι ευρύτερες πολιτικές της κυβέρνησης πρέπει να επιδιώξουν να αποφευχθεί περαιτέρω συμπίεση της αγοραστικής δύναμης των πολιτών, αλλά και αύξηση του λειτουργικού κόστους των επιχειρήσεων, ιδιαίτερα σε κλάδους όπως η βιομηχανία, η αγροτική παραγωγή και οι μεταφορές, που τα κόστη τους εξαρτώνται από 30% έως 60% στη τιμή των καυσίμων. Η ουσιαστική απάντηση στην αντιμετώπιση του πληθωρισμού δεν βρίσκεται μόνο στα προσωρινά μέτρα.
Βρίσκεται σε πιο βαθιές αλλαγές με μείωση της υπερ-εξάρτησης από την κατανάλωση ως φορολογική βάση, την αναθεώρηση των έμμεσων φόρων, την ενίσχυση του ανταγωνισμού, τη σταδιακή αύξηση της παραγωγικότητας και των πραγματικών εισοδημάτων. Μόνο έτσι ο πληθωρισμός θα πάψει να είναι καθημερινό άγχος και θα επιστρέψει στον ρόλο του ως ένας οικονομικός δείκτης και όχι σε περιόδους κρίσεων, ως απειλή για το επίπεδο ζωής μας. Όπως επίσης διαπιστώσαμε δεν χρησιμοποιήθηκαν επιδοματικά μέτρα, ούτε για τα ευάλωτα νοικοκυριά, ούτε για τις επιχειρήσεις, ούτε όμως και η μείωση των λιμενικών τελών κατά 50% για τη συγκράτηση των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων.
Τέλος θεωρώ πως τα μέτρα θα πρέπει να επανεξεταστούν σε δύο εβδομάδες αξιοποιώντας τα ευρήματα της Επιτροπής Ανταγωνισμού για την αντιμετώπιση κρίσεων. Σε περιόδους ανωτέρας βίας, όπως αυτή που διανύουμε, η καλύτερη λύση είναι η συνεννόηση και η “συμφωνία κυρίων” κυβέρνησης και αγοράς, αντί για τα εξοντωτικά πρόστιμα.
Τέλος πιστεύω πως στη παρούσα κατάσταση έντονης αυξομείωσης των τιμών, η επιβολή πλαφόν σε καύσιμα και τρόφιμα καθησυχάζει εν μέρει τον καταναλωτή και αφετέρου προστατεύει τον υγιή ανταγωνισμό από την κερδοσκοπία, χωρίς να επιβαρύνει τον προϋπολογισμό.
